Project in drie gemeentes
Doel van de Wmo is participatie, het recht om mee te doen. In Almere, Amersfoort en Utrecht liep afgelopen tijd een project van Disability Studies gefinancierd door ZonMw ‘Voor Elkaar!’. In deze gemeentes werden verhalen opgehaald van Wmo-gebruikers. In Utrecht was er extra aandacht voor kinderen met meervoudige beperkingen en hun gezinnen.
De ervaringen
Wmo-gebruikers kwamen empathische Wmo-consulenten tegen, zij waren betrokken; bereid om maatwerk te zoeken en boden ruimte om mee te denken. Maar het systeem waarin deze mensen moeten werken is complex en bureaucratisch. Er zijn lange wachttijden en ook is er onduidelijkheid over wanneer je in welke regeling valt.
Dit geeft veel frustratie en energieverlies bij de aanvragers. Zeker als er geen vast aanspreekpunt is waardoor je steeds alles opnieuw moet uitleggen. Als je dan een aanvraag hebt lopen moeten gebruikers erg lang wachten. Hulpmiddelen zijn niet altijd maatwerk, maar ‘goedkoop adequaat’. Dit betekent dat mensen een hulpmiddel kunnen krijgen dat eerst door iemand anders is gebruikt. Kostenbeheersing, hergebruik van voorzieningen en maatwerk staan dan op gespannen voet met elkaar.
Aanbevelingen voor meer regie van gebruikers
- Maak procedures eenvoudiger en sneller, minder papierwerk!
- Geef inwoners goede en begrijpelijke informatie over hun rechten en mogelijkheden.
- Bied altijd keuze in contact: digitaal; telefonisch of fysiek.
- Zorg voor vaste contactpersonen, zodat mensen niet steeds opnieuw hun verhaal hoeven te vertellen.
- Kijk bij aanbestedingen naar kwaliteit en betrouwbaarheid, niet alleen de goedkoopste oplossing.
- Laat gebruikers diverse hulpmiddelen uitproberen waar ze uit kunnen kiezen.
- Zorg voor snelle reparaties, met duidelijke vaste termijnen zodat je weet hoe lang je moet wachten.
- Communiceer helder over wat iemand kan verwachten want meer duidelijkheid geeft rust.
- Betrek ervaringsdeskundigen bij beleid en uitvoering.
- Geef gebruikers een sterkere (klant-)positie: nu kunnen ze alleen klagen bij de leverancier of gemeente waar ze van afhankelijk zijn.
- Maak het makkelijker om van een PGB gebruik te maken.
- Attendeer gebruikers op de hulp die onafhankelijke cliëntondersteuners kunnen bieden.